Bài giảng Tiếng Việt 4 - Tìm hiểu cách viết bài văn miêu tả cây cối (Tiết 1) - Năm học 2024-2025 - Nguỵ Thị Hường

 Thứ Tư ngày 02 tháng 4 năm 2025
Viết 1: Tìm hiểu cách viết bài văn 
 miêu tả cây cối (Tiết 1)
 Giáo viên: Nguỵ Thị Hường Thứ Tư ngày 02 tháng 4 năm 2025
Viết 1: Tìm hiểu cách viết bài văn 
 miêu tả cây cối (Tiết 1) KHÁM PHÁ Hoạt động 1: Đọc bài văn dưới đây và thực hiện yêu cầu.
 CÂY SIM
 Cây sim chắc là có họ với cây mua, chúng đều mọc ở vùng trung du, trên những mảnh 
đất cằn cỗi.
 Nếu hoa mua có màu tím hồng thì hoa sim tím nhạt, phơn phớt như má con gái. Tuy nó 
không thơm nhưng lại tươi non như một niềm vui cứ lan toả làm cho sườn đồi sỏi đá cũng 
thêm đáng yêu, đáng mến.
 Quả sim giống hệt một con trâu mộng tí hon, béo tròn múp míp, còn nguyên cả lông tơ, 
chỉ thiếu chiếc khoáy. Cái sừng trâu là cái tai quả, nó chính là đài hoa đã già. Con trâu mộng 
ấy chỉ bằng đốt ngón tay, ngọt lịm và có dư vị một chút chan chát. Ăn sim xong, cả môi, cả 
lưỡi, cả răng ta đều tím. Chắc khi hoa sim tàn đi làm quả, màu tím đọng lại từng tí một, 
thành thứ mật ngọt tím thẫm ấy. Cả nắng gió trên đồi, cả mưa cũng không chịu tan đi, cứ tích 
luỹ lại, thành ra màu tím không giống bất cứ một thứ màu tím của quả vườn nào.
 Đi chơi trên đồi, leo dốc này vượt dốc khác, tìm thấy bụi sim, hái quả chín mà ăn, đúng là 
bắt được thứ của trời cho, đầy ngon lành, hứng thú, về nhà vẫn còn nhớ mãi. 
 (Theo Băng Sơn) a.Tìm phần mở bài, thân bài, kết bài của bài văn trên ?
 - Mở bài: Đoạn 1: Cây sim ..đất cằn cỗi.
 - Thân bài: Hai đoạn tiếp theo: Nếu hoa 
 mua ..vườn nào.
 - Kết bài: Đoạn còn lại: Đi chơi ..nhớ mãi.
b. Mở bài giới thiệu những gì về cây sim ?
 Phần mở bài, tác giả đã giới thiệu về tên cây (cây 
 sim), nơi sinh sống của cây (những mảnh đất cằn 
 cỗi) và loài cây có họ gần với cây sim (cây mua) c. Cây sim được miêu tả như thế nào ở phần thân bài?
 Bộ phận Đặc điểm Từ ngữ miêu tả
 được tả
 Màu sắc tím nhạt, phơn phớt như má con gái
Hoa sim
 Hương vị không thơm
 tươi non như một niềm vui cứ lan toả làm cho sườn 
 Nét riêng đồi sỏi đá cũng thêm đáng yêu, đáng mến
 - giống hệt một con trâu mộng tí hon, béo tròn múp míp, còn nguyên cả 
 Hình dáng lông tơ, chỉ thiếu chiếc khoáy; sừng trâu là cái tai quả (là đài hoa đã già)
 - chỉ bằng đốt ngón tay
Quả sim Hương vị ngọt lịm và có dư vị một chút chan chát, mật ngọt
 tím thẫm, màu tím không giống bất cứ một thứ màu 
 Màu sắc tím của quả vườn nào d. Phần kết bài nói về điều gì? Tình cảm của người 
 viết đối với cây sim được thể hiện qua chi tiết nào?
 Phần kết bài nêu ấn tượng của tác giả về niềm 
 vui mà cây sim đã mang lại cho tuổi thơ.Phần kết bài nói về kỉ niệm của tác giả về cây sim. Tình cảm của người viết đối với cây sim được thể hiện qua chi tiết: tìm 
 thấy bụi sim, hái quả chín ăn đúng là bắt được thứ của trời cho, đầy ngon lành, hứng thú về nhà vẫn còn nhớ mãi.Xem thêm 
 tại: 
 Tình cảm của người viết đối với cây sim được thể thuc-voi-cuoc-song-a137926.html
hiện qua chi tiết: tìm thấy bụi sim, hái quả chín ăn 
đúng là bắt được thứ của trời cho, đầy ngon lành, hứng 
thú về nhà vẫn còn nhớ mãi. LUYỆN TẬP 2 Hoạt động 2: Trao đổi về cách viết bài văn 
 miêu tả cây cối
 VD: 
 - Bài văn có mấy phần? Nội dung chính của mỗi phần là gì?
 - Có thể miêu tả cây cối theo trình tự nào?
 - Những từ ngữ nào có thể dùng để tả các bộ phận của cây? GHI NHỚ
Bài văn miêu tả cây cối thường có 3 phần:
- Mở bài: Giới thiệu bao quát về cây (tên cây, nơi 
cây mọc, .)
- Thân bài: Tả lần lượt từng bộ phận của cây (theo 
trình tự hợp lí)
- Kết bài: Nêu ấn tượng đặc biệt hoặc tình cảm của 
người tả với cây. VẬN DỤNG Vẽ sơ đồ tư duy về cách viết bài văn miêu tả cây cối 
 Phần 1: Giới thiệu bao quát về cây 
 Mở bài (Tên cây, nơi cây mọc )
 Tả lần lượt từng bộ phận của cây 
 Phần 2: 
 (Theo trình tự hợp lí)
Cấu tạo bài Thân bài
văn miêu tả VD: Thân, gốc, rễ, cành, lá, hoa, quả 
 cây cối
 Phần 3: Nêu ấn tượng đặc biệt hoặc tình cảm 
 Kết bài của người tả với cây, cách bảo vệ, 
 chăm sóc cây